kHÍ

Hổm rày, mình đang "sướng" với việc phối hợp dẫn khí  vào bài Thái cực quyền. "Dẫn khí" là trọng tâm của môn Thái cực quyền nhưng mãi sau hơn một năm kể từ ngày nhập môn, mình mới thật sự thấu hiểu điều đó. Thái cực quyền trong tiếng Anh gọi là Tai chi chuan. Chữ "Chi" là phiên của tiếng Hoa có nghĩa là Khí.  Gọi theo tiếng Nhật là "Ki". Vì vậy, luyện Thái cực quyền mà không luyện khí thì chưa phải.


Mình  phải mất một thời gian khá dài mới hiểu đuợc điều đó. Xem như ngày, tháng, năm của việc đạt tới chữ "Ngộ" này có thể được ghi lại như một thời khắc đáng nhớ. Thời khắc của lĩnh hội, cho dù mới ở mặt ý thức.


Cách đây hơn một năm, mình bị thu hút trước sự uyển chuyển và mạnh mẽ của một nữ huấn luyện viên Thái cực khi cô này đi quyền nên đã mạnh dạn xin cô giáo cho nhập môn. Cô giáo nhìn mình từ đầu xuống chân và phán , trông mình yếu như một con ốc sên. Cô đề nghị mình luyện trước bài Thái cực khí công để lấy lại sức khỏe mới mong đủ nội công học quyền. Hồi đó, những năm tháng dằng dặc trực khuya liên tục và chí mạng, nhiều lúc căng thẳng và thuờng xuyên ngồi lì trước máy tính  đã mang tới cho mình bao nhiêu chứng bệnh sinh ra từ  khí trệ. Nhân nói tới "Khí trệ", các bác sĩ đông y rất hay nhắc tới cụm từ này nhưng hồi chưa tập Tai chi chuan, mình hiểu lầm "khí" là một dạng thể nằm trong ổ bụng. Vì ít vận động chân tay, dạng thể đó bị "ứ" trong bụng và được gọi là "khí trệ". Hồi đó, mình ngây ngô quá !




Không biết bây giờ mình đã bớt ngây ngô tới đâu, nhưng có một điều ít nhất mình hiểu ra, khí không chỉ có thể "trệ trong bụng" mà đó là cả một vòng tròn đình công trong cơ thể. Những đường kinh lạc giăng khắp các chi trong cơ thể thành từng bó. Khí là một cái gì đó người thường khó hiểu nhưng những kẻ luyện khí trong
Thái cực quyền, chẳng hạn, có thể cảm nhận được. Khí chạy theo các đường kinh lạc. Nếu nó đuợc thông suốt , không bị "tắt đường" ở đâu , cơ thể sẽ OK. Còn nếu khí nghẽn đâu đó, vấn đề sẽ nảy sinh, từ nhỏ tới trầm trọng.


Sự màu nhiệm bắt đầu hiện ra khi mình dùng ý dẫn khí đi vào cơ thể ở ngả huyệt Bách hội rồi dẫn dọc theo cột sống tới chí Đan điền. Ấy là lúc hít hơi vào. Còn khi thở ra, luỡi đặt bên trong chân răng hàm trên sẽ giúp hai mạch Nhâm - Đốc khép lại dẫn khí thành một vòng tuần hòan.


Khi mình từ giả cô giáo đầu để bái sư một người khác, cô giáo thứ hai đã dạy mình vài bài quyền. Cô giáo người dẻo, chí tập cao, đi quyền trông bắt mắt, nhưng đám học trò cô chỉ gọi là tàm tạm. Trong thời gian đó, có vài cao thủ từ lò Trần Gia của huấn luyện viên - đại kiện tướng Tống Hòang Lân sang giao lưu với câu lạc bộ của mình. Nhìn họ đi quyền, mình sững người. Không phải cái kiểu múa tay chân như câu lạc bộ mình đang tham gia. Những chiêu thức họ phát ra nhẹ nhàng nhưng đầy kình lực. Cái tính thich giao du của người làm báo giúp ích mình thấy rõ. Chẳng cần phải mất thời gian, mình đánh bạn với họ.


Những người bạn đi trước trong môn Thái cực này dạy cho mình cách trạm trang, một lọai thiền đứng, ta vừa đứng ôm cầu vừa hít thở sâu - Đan điền - Nhâm, Đốc. Họ cho biết theo cách đó, ta có thể luyện nội công. Thế là mình làm theo, nhưng lúc đầu cũng chưa rõ gì nhiều.


Phải mất nhiều tháng. Bây giò, mình hiểu. Phàm làm việc gì cũng vậy, ta phải đi từng bước. Từ từ sẽ bước vào sâu, thâm nhập vào thế giới bên trong. Bước đầu tiên, ta có thể còn ở rất xa trung tâm nhưng nếu không có bước đầu, sẽ không có những bước tiếp theo. Từ độ tập trạm trang mà chưa hiểu rõ việc đó để làm gì, mình đã học vài bài quyền.Đầu tiên, mình cố học thuộc chiêu thức. Lúc mới thuộc, đánh rất thích, nhưng lâu ngày mà cứ mỗi vài bài đánh đi đánh lại, mình thấy nhàm. Nếu không vì sức khỏe, ắt mình buông từ lâu.




Cũng như sách, mua về khá nhiều nhưng lúc đầu chỉ tìm đọc những gì dễ hiểu. Gần đây, mình bóc lên cuốn Thái cực quyền tòan tập mua về đã lâu và đọc các trang về Triền - Ty ,  nói về vận kình bằng cách xoắn . Và rồi, ở đó, tác giả lại nhắc đến Khí. Triền - Ty, vặn xoắn để phóng khí, phát kình. Mà muốn phóng khí - phát kình, phải hít thở đúng. Nếu cứ hít thở như vậy, dùng ý dẫn khí như vậy, lâu ngày dày tháng, khí sẽ nhập vào xuơng cốt.


Vậy là , tự mình nghĩ ra, mình phải đưa việc dẫn khí vào tận bài quyền chứ không chỉ luyện nó khi trạm trang. Có nghĩa là, mình phải tự tìm ra khi nào hít và lúc nào thở ra cho đúng trong lúc đi quyền. Việc này rất quan trọng. Bởi việc phóng khí dường như chỉ thích hợp khi ta vươn tay ra. Còn khi thu nạp khí từ đỉnh đầu xuống huyệt Đan điền, động tác thích hợp nhất là lúc ta ôm bão cầu.


Vậy rồi, việc lạ xảy ra : ở một số động tác mình  nghĩ đúng cách phối hít thở , tay mình đã tự đi. Nói đúng hơn, mình chỉ cử động rất nhẹ tay phải là tòan bộ cánh tay phải của mình tự động bơi đi đúng hướng và tay trái cũng  tự động vòng vào ! Mình như múon reo lên truớc phát hiện này. Mấy ngày nay, mình luyện Thái cực không đơn thuần chỉ là "đi cho đúng bài" nữa. Bây giờ, mình không lấy việc đó làm quan trọng nữa. Mình chỉ lấy làm quan trọng việc "hít thở sao cho đúng ở mỗi động tác". Kết quả là lắm lúc khí nâng tay chân mình nhẹ bẩng. Rồi  các khớp ngón tay bị cứng của mình do biến chứng Rubella hồi giữa năm nay đang dần mềm lại,  nhờ được chữa trị bằng Khí của chính mình!


Hỡi các quý ngài đã để lại cho hậu thế môn võ Thái cực đáng giá, cũng như nhiều môn võ nổi tiếng khác của phương đông, bây giờ mình hiểu nhờ đâu, các ngài có thể sáng tác được những bài quyền hay như thế rồi !  Nhờ KHÍ !

HÔN NHÂN KIỂU GÌ MỚI BỀN?

Trong một lần ngồi quanh bàn cà phê cùng một nhóm chị em gái blogger, tôi khá bất ngờ vì ý kiến  hầu hết mọi người về quan hệ hôn nhân đều mang màu sắc ảm đạm. Tất cả đều cho  không có cái gọi là "tình yêu  tới đầu bạc răng long "giữa những đôi lứa đã thành hôn với nhau. Không có vui bên nhau nào có thể kéo dài. Tình yêu chỉ đẹp thưở ban đầu. Sau nhiều năm chung sống, điều ràng buộc vợ và chồng chỉ còn là nghĩa vụ đối với con cái. Các chị nói với vẻ ê chề, ảo não. Kể cả một bạn chưa lập gia đình với ai dầu từng, hoặc đang yêu, cũng không còn tí niềm tin nào với cái gọi là tuổi thọ của tình yêu. Dù hơi bất ngờ, tôi không cho đó là những bộc lộ cạn cợt . Những nguời trong nhóm đều từ tuổi hơn 40 trở lên, sắc sảo, thâm thúy, có học vị, chỗ đứng trong xã hội và bài viết trên báo.


"Tình yêu có theo mãi cùng hôn nhân không?" là  vấn đề tôi nghe lập đi lập lại , từ tuổi bắt đầu biết mơ màng tâm sự cùng cô bạn hàng xóm. Cho đến lớn lên đi làm, thỉnh thỏang tôi lại nghe chị em quanh mình đề cập  . Đó là dạng câu hỏi nêu lên cho có, chứ chị em quanh tôi đã sẵn phần thân bài và  kết luận chỉ nhằm chứng minh cho  lời đáp là "Không", thậm chí "Không bao giờ! ". Có nhiều giải thích : -những chuyện lặt vặt tủn mủn hàng ngày sẽ làm trôi mất lớp phấn vàng lãng mạn ngày nào  phủ mờ mắt nhau. - Khi sống cùng nhau, mặt nạ đẹp đẽ không còn được giương lên, người ta phơi bày mặt thật , thuờng là chẳng đuợc hòan hảo, của mình ra .- chưa kể, có ai đó trong hai người, hoặc là cả hai, ngọai tình, lưu nếp hằn nghi kỵ trong tâm khảm nguời còn lại,  vân vân và vân vân. Hiếm có đôi nào có thể cuời vui với nhau như thần tiên trong tất cả quãng đời của mình. Thế cho nên, nhìn vào những bức ảnh kèm theo các bài báo ca ngợi những tình già thắm thíết đăng trên báo Phụ nữ thì chớ có tin. Phóng viên Phụ nữ sẽ biện hộ rằng "vì tình sống mãi tới già hiếm vậy nên mới đăng báo để ca ngợi". Thực tế là, thậm chí không có cả một đôi nào yêu nhau tuơi nguyên bền bĩ; các nhân vật trong bài chẳng qua đã giấu lại những câu chuyện mà họ không muốn người đời biết, vì một lẻ rất xưa là có ai giở áo cho nguời xem lưng ?


 Căng thật. Thế mà tôi cũng từng nghe lập luận của một người thanh cao, trong sáng tới mức bị đôi người cho là "ngu ngơ". Người ấy đoan quyết "nếu hai người đến với nhau vô vụ lợi, tình yêu ấy sẽ truờng tồn.  Còn nếu họ tính tóan, cân đo lợi ích  vật chất truớc khi tiến tới hôn nhân, tình yêu vốn dĩ chưa từng có nên mối quan hệ ấy mới dễ tan vỡ". Lúc người ấy nói vậy, bao kẻ đã cười nhạt rất khẽ. Một người nói :"Còn tôi, tôi nghĩ, nếu cả hai đến với nhau vì sự kết hợp ấy thỏa mãn được lợi ích của cả hai bên, quan hệ hôn nhân ấy mới vững bền. Tôi nói đó là QUAN HỆ HÔN NHÂN nhé. Còn tình yêu có bền không thì xin lỗi, tôi chưa thấy cặp nào chỉ có tình yêu đơn thuần nào với nhau mà không tính đến lợi ích."




Ví dụ, thời nay có cô công chúa Tiên Dung nào yêu một anh Chữ Đồng Tử nghèo mạt rệp  ? Nếu thích nghe sáo, cô sẽ chỉ bỏ tiền mua tiếng sáo. Thời nay, thuờng là phụ nữ nhắm đến túi tiền rất cụ thể, hoặc địa vị rất rõ ràng mà nguời đàn ông nằm trong mục tiêu của cô ắt sẽ mang lại. Còn đàn ông, ngòai miệng có thể tự xưng mình cao thượng vì không thèm màng tới cô nàng có bao nhiêu của nả, nhưng trong lòng cũng đầy "kỳ vọng" vào những gì người phụ nữ có thể làm cho họ . Chẳng hạn như mong cô nàng sẽ chăm sóc tốt cho anh em của mình. Nếu không thì nàng phải đẹp rực rỡ hay dịu dàng cùng tận để mình đuợc thể mà khoe ra đôi chút. Đó có nghĩa người ta không lấy nhau chỉ với mỗi lý do muốn làm cho cuộc đời của người còn lại thêm tươi đẹp mà chỉ lấy với mong muốn người nọ làm cho cuộc đời mình tốt hơn lên. Cho dù chỉ với mong muốn "cô nàng thật vui tính. Lấy nàng, đời mình sẽ vui lên" cũng đã mang hơi hướng của một sự "vì mình".


Thế cho nên, nếu cả hai bên đều mong muốn lợi ích từ phía kia và cuối cùng đều đuợc thỏa mãn thì huề, hôn nhân ấy sẽ vững bền, không khí trong nhà lúc nào cũng vui vẻ. Đó là mô hình hôn nhân lý tưởng nhất. Tôi nghĩ, chắc vì lý do này mà Đức Phật dạy lìa xa ái dục vì nó dẫn tới vị kỷ.


Nhưng cuộc sống thế tục vốn vậy. Liên minh vợ chồng giống quan hệ giữa hai đồng minh - cả hai bên đều phải tìm thấy lợi ích từ nhau mới có thể hình thành liên minh. Thậm chí, còn phải rạch ròi hơn : phải nhìn nhận  những lợi ích phía kia đã mang lại cho mình và thỏa mãn ngược lại. Rồi đâu phải chỉ vậy. Giữa hai nước đồng minh còn rất cần những màn ngọai giao, những cuộc đối đãi khéo léo với nhau.


Dễ sợ. Tôi tán chuyện tới đây còn phải tự mình thấy dễ sợ. Cho nên tôi vẫn chuộng lập luận của vị bạn thanh cao nọ " Tôi thích mọi sự đều phải xuất phát từ tình cảm". Nhưng tình cảm  cũng cần  tìm cách đong đầy. Mà lỡ lúc nào đó chỉ còn một bên lo việc khó nhọc này, tất nhiên người ấy sẽ phải khó nhọc gấp đôi.


Kiểu gì cũng nhọc.

NHỮNG NGƯỜI BẠN TRÊN CHIẾC ĐÈN KÉO QUÂN (chưa chỉnh sửa)

Tuổi đã cao, tôi nhìn lại đời mình, thấy những gương mặt bạn bè kéo qua trong trí óc hệt chiếc đèn kéo quân. 

Nào là vài gương mặt rời rạc của những người bạn tiểu học. Hồi tưởng tuổi này, tôi chỉ nhớ được một số ít người. Nhưng những gương mặt hiếm hoi ấy, lạ lùng sao, hiện lên trong trí, và trong tim tôi, tươi sáng, trinh nguyên như ở thưở ban đầu. Gương mặt Phương Lan thật trắng trẻo. Bạn hiện ra, mái tóc kẹp một bên mái, phủ tới ngang lưng, hàm răng đặc trưng người gốc Bắc,  bình thản chứ chẳng lí lắc, nhí nhố như tôi. . Đó là bạn thân nhất của tôi từ năm lớp 1 đến lớp 4, trước khi cả lũ trường tôi bị chia cắt tan đàn xẻ nghé. Rồi mặt Thanh Tước, cô bạn học giỏi nhất năm lớp 2 dù là con của một người bán rau trong chợ nhỏ gần nhà tôi. Sau này khi đã lớn, tôi nghi ngờ cái lý lịch từng khiến tôi rưng rưng thương cảm đó. Nhớ lại cái ngày duy nhất tôi ghé chơi nhà bạn.Và cái ngày cậu tôi cho biết ngôi trường mẹ tôi gắng gửi tôi vào thưở nhỏ thuộc lọai có học phí cao nhất Sài Gòn.

Kế đến là những gương mặt cấp hai : Hai Ù (Minh Phượng), Ba Bí (Diễm Thúy), Tư Cận (Lâm Tuyền) và Út điệu (Kim Dung).  Tôi cũng nhớ buổi tối tôi tình cờ bị một xe máy đâm phải và cả hai lăn ra  chỏng gọng trên đuờng. Vừa định to tíeng đã thấy người ngồi phía sau xe kia chính là cô Út Điệu nhìeu chục năm xa cách. Tôi mừng vui  hỏi bạn địa chỉ với sự cả tin của người tưởng mình vẫn còn một trí nhớ siêu việt. Bằng cách ấy, tôi để bạn vuột đi sau khi vừa nhận được ân huệ trời ban. Cấp hai còn có   gương mặt một bạn không thân nhưng cứ khiến tôi xót xa mỗi khi hồi nhớ. Tôi hận nổi không thể  nhận ra đường đi đến ngôi chợ bạn từng ngồi bán cá nuôi em khi mẹ bạn qua đời vì chứng bệnh ung thư, trong khi những bạn lớp 6 của mình đều đã lên lớp để tiếp tục  mài đũng quần trên băng ghế lớp bảy. Tôi cố tình ngây thơ hy vọng bạn vẫn ngồi ở sạp hàng đó khi tôi tới tìm để trao món quà của cô giáo chủ nhiệm lớp 6. Nhưng gió đời vẫn tung, thổi bay hình ảnh người bạn bất hạnh đến một phương trời nào đó rất xa. Chỉ có tôi ôm giấu một bí mật .

Kim Thoa là tên bạn ấy. 

Rồi Lê Hồng Phong. Ồ quá nhiều những khuôn mặt !. Ngọc Hương, cô bạn dịu dàng dễ mến vừa tìm lại được sao 26 năm chia cách. Trúc Lam , Như Hương... với những đĩa bột chiên, ly chè ... "cứu đói" cho người bạn nghèo còn hơn chữ nghèo. Hồng Vân, Liên Phương, nhất là Hồng Vân, một cô bạn có trái tim vàng được giấu kỹ sau vẻ ngòai cố tình giữ khỏang cách. Thi Thu với vẻ đẹp tiên sa làm ngơ ngẩn rất nhiều bậc anh tài trường tôi. Tường Phong, Hòang Yến, Mỹ Ngọc, Phượng Liên, Thanh Thảo, Minh Thảo, Thanh Liêm ...Nếu còn ngồi trong phòng học 12, khi quay lưng, tôi sẽ thấy  Xuyến với mái tóc dài óng ả kết rất nhiều kẹp và dây thắt đủ màu ngồi giữa Trung Nguyên và Đức Minh . Rồi những Anh Dũng, Bá Tùng, Anh Khoa, Thế Vinh, Trọng Chinh, Hữu Định, Vũ Hùng... Rất nhiều nữa. Các bạn ấy  xoay mặt cười với tôi trước khi biến mất bện mặt kia của đèn. Một gương mặt tách rời ra là  Trung Tín, cậu bạn "học sinh cá biệt" ngồi cạnh năm lớp 11 đã gửi lại cho tôi những dòng tâm sự chí tình trong quyển lưu bút. Trung Tín nhếch cái miệng móm cười với tôi rồi biến mất về phía kia. Trung Tín, gương mặt cậu nhạt nhòa so với các bạn khác. Về bạn, tôi chỉ nghe kể qua một lần một, câu chuyện đáp lên một chiếc lá vàng nhẹ thênh  trôi vào miền quên.

Những gương mặt các anh chị trong Tuổi Trẻ những năm đầu tôi làm việc ở đó vừa thân thương vừa nghiêm trang. Họ nhìn tôi, buồn trong đáy mắt. Giờ đây,nỗi buồn ấy đã biết đến tôi. Từng nhóm "bạn thân" xoay mặt đến gần, rồi rời xa như  dòng đời phải thế . Chỉ có gương mặt chị Hồng Thọ luôn cười lấp lánh với tôi dù có ở mặt kia của đèn . Rồi Cam Ly, Hồ Nguyên Thảo, kéo theo một đòan  gương mặt những người bạn ngành ngọai giao : chị Xuân Trang, anh Hòang Ân .... Còn chị Kim Cúc, chị Thanh Minh, Kim Liên, Phương Thảo, Hòai Trang .... Những gương mặt như những đốm hoa mai điểm xuyết trên áo đèn, nóng rảy tay ta khi chạm vào.

Và những anh chị bạn mới quen từ khi lấy chồng. Đúng ra, đó là bạn của chồng. Những anh Thân, chị Hiền, chị Trinh , Phượng, Thanh , Tú ... Những con người thuộc tầng lớp bình dân ít rối rắm. Đứng ở nơi này, tôi nhận ra một sự biến đổi nơi con người từ cái ngày họ bước vào kinh doanh và con đuờng chính trị. Nếu không tin vào tâm linh, hình như đó là cách để tự hủy họai mình theo cách mình chẳng thể nhận ra.

Rồi gương mặt của Mập, Mây, chị Gió, P.N , chị Ba TN .... Những blogger dễ thương của tôi, nối kết với nhau qua chị HT. Tôi vẫn nói chị T là số một. Thứ tình hiếm hoi được thử thách bằng độ xa thòi gian và địa lý.

Là bạn bè với nhau xin đừng nói năng gì. Cứ hãy chờ rồi sẽ thấy nguời đến ôm chòang lấy ta.

CHIỀU NAY QUA PHỐ

Có một ông tây tuớng tá bệ vệ, quần áo chỉnh chu, áo sơmi lúc nào cũng treo một chiếc cà vạt, chiều chiều cầm dù đi ngang công viên gần nhà tôi. Chiếc dù  màu đen của ông bề thế tương xứng với thân hình của người mang vác. Những lúc tôi có mặt, nắng đã tắt từ lâu, trời hầu như khô ráo nên  ít khi tôi thấy đuợc cảnh  ông  giương dù. Chỉ thấy ông cặp nách  hoặc chống cồm cộp theo từng bước chân.

Dường như ông đến VN làm việc đã nhiều năm. Trông cặp kính trễ trên mũi và dáng vẻ đạo mạo nghiêm trang, giờ giấc đi ngang công viên gần như chính xác từng phút, tôi thấy ông mang dáng vẻ của  một nhà giáo . Nhưng ở đời nhìn vào bề ngòai con người mà vội đưa ra  xét đóan, thường thì nó sai tuốt tuột. Vào một ngày nào đó, đến lúc tôi vỡ lẽ ông là chuyên gia cao cấp của một tập đòan nước ngòai nào đó chẳng hạn, chắc tôi bổ ngữa ra. Người nước ngòai làm việc rất tuân thủ đồng hồ sinh học. Họ có thể "làm lơ" cho nhân viên VN dưới trướng ở lại công ty cày đến 8 giờ đêm, nhưng các ông sếp tây cứ đến đúng giờ tan tầm là "bốc hơi" tắp lự. 


Dù trí tưởng tượng của tôi có đi quá đà tới đâu, ông tây này vẫn đưa lại cảm giác về một người nghiêm trang, đạo mạo, đúng giờ, có cái vẻ gương mẫu, chỉnh chu .  Một người không thích rẻ ngang rẻ dọc, không thích những gì không tôn ti trật tự.


Chiều nay, trời bỗng nổi cơn mưa bụi lất phất. Ông tây đứng ở ngã tư chờ đèn đỏ để băng ngang đường về khu căn hộ cao cấp của mình. Có hai cô  gái tuổi vừa hơn đôi muơi  từ đâu tấp vào trước mặt ông, mũi xe máy tìm đường  lũi lên lề - thói quen thị dân mới phát sinh sau thời gian sống chung với lô cốt. Mặt ông tây bỗng cau lại. Ông lấy mũi dù chặn xe hai cô nàng , miệng phát ngôn rất rõ, bằng tiếng Việt  :"Bất lịch sự !". Thấy hai cô  có vẻ chưa nghe rõ, ông lặp đi lặp lại  "Bất lịch sự ! Bất lịch sự !". 


Câu nói của ông tây rõ ràng là một lời mắng, nhưng hai cô gái trẻ không có vẻ gì cảm nhận được điều ấy. Hai cô chỉ thấy quá sức thú vị khi gặp một người nước ngòai nói tiếng Việt đúng giọng Sài Gòn, mặc cho cái câu ấy là tiếng chửi.  Mặt hai cô toe tóet hết cỡ, rồi  tranh thủ lúc ông tây lơi mũi dù , các cô lách lên khỏang trống vừa hé, vọt xe lên lề chạy bon bon. Vừa chạy vừa cười rất vui.


Đèn xanh dành cho người đi bộ. Ông tây băng qua đuờng. Có hai du khách phương tây trẻ từ lề đối diện mới dợm bước xuống lòng đuờng đã một phen hú vía vì một chiếc xe máy quẹo qua súyt cán lên bàn chân họ. Cô gái líu ríu ôm chặt tay người bạn trai , mặt chưa kịp hòan hồn. Ông tây thấy cảnh đó, nhưng mặt ông giờ phẳng lặng.


Lòng tôi mấy phen hỗ thẹn. Nhưng tôi vẫn im lặng suốt đọan đường. Khi về tới nhà, tôi nhớ, lúc hai cô gái trẻ  khư khư kiếm cách lủi xe lên vĩa hè, ông tây đã nhìn sang tôi như thể chờ một người cùng  dân tộc và quốc tịch với hai cô gái giải thích cho hai cô về biểu hiện của trật tự giao thông và ý thức văn minh. Không thấy tôi nói gì, ông quay đi.

Bởi vì, lâu rồi, tôi  từng lên tiếng trước tất cả những sự việc tương tự.Nhưng càng về sau này càng khó gặp một người hiểu tôi muốn nói gì, dù tôi nói 100% bằng tiếng Việt.


Nên bây giờ, mặt tôi cũng im lìm khó đóan, như ông  vậy, ông tây !

Cảm xúc người mẹ

Bé nói, con thấy đau ngực, không biết bị gì , mẹ ơi ! Trước đó hai ngày, cô bé cũng than mệt, ăn khó tiêu, mặt rầu rầu. Trong vòng 5 giây, tôi chẩn đóan bé bị nhiễm lạnh, nhiễm nuớc. Cô bé 10 tuổi rưỡi đang "thấy tháng" lần thứ hai mà cố đi bơi trong những ngày hè ở Nha Trang nên nhiễm lạnh là chuyện dễ hiểu. Tối đó, tôi cạo gió cho bé ra một cái lưng bầm đen. Hai ngày sau, bé lại than tức ngực, ắt là đã biết tôi sẽ kêu "xoay lưng lại để mẹ xoa dầu nè". Chắc ghiền rồi.

Tôi cạo nhẹ nhẹ. Đối với trẻ con những lần đầu cạo gió, tôi chỉ vận tối đa 2 thành công lực. Vậy mà những "vết xương cá" bầm đỏ vẫn cứ hiện ra. Lưng cô bé ngắn vì "người" chỉ mới nhổ giò đến  1,52 mét. Tôi thuờng cạo gió cho ba cô bé nên so hai cái lưng này quả thật dài - ngắn rất khác biệt. Lưng bé nhỏ, nên tôi chỉ cạo một lóang là xong. Từng nét dọc rồi ngang ngăn ngắn, xinh xinh . Chỉ một chút là xong. Không hiểu sao,  tôi thấy mình vừa cạo gió vừa xúc động. Những ngón tay của tôi luớt thật nhẹ nhưng rất nhạy cảm. Mỗi khi gió ửng lên, lòng tôi xót xa, thương thương. Chỉ mãi sau khi đã nằm xuống kế bên cô bé con riêng của chồng, tôi mới hiểu mình vừa bộc phát cảm xúc của người mẹ khi chăm sóc cho một cái lưng bé dường ấy.

Một cái lưng suốt đời quay về phía  tôi vì cuộc hội ngộ này  lẽ ra không nên có.

TÀU ĐÃ KHUẤT

Nhớ hồi đó, tiễn một người bạn trở về nhà bạn ở Mauritanie. Bạn đón tàu TGV để ra sân bay về nhà. Bạn không có người đưa ngọai trừ  tôi đẩy giúp một chiếc vali ra sân ga. Bạn lên tàu. Tôi đứng trông theo. TGV quả không hổ về tốc độ chạy như bay nên khi tàu bắt đầu chuyển động, thóắt một cái đã thấy lướt nhanh đến chỗ rẽ, thêm một giây, tôi không còn thấy bạn đâu. Bạn biến mất từ đấy. Chỉ còn tôi  nhớ mãi ngọn đèn đỏ nhấp nháy ở khúc ngoặt đường ray trong một sân ga chấp chới bởi bóng chiều nhập nhọang.

Hồi đó, tôi còn trẻ. Sau này, nhìn lại, tôi thấy tuổi trẻ mình cũng chạy nhanh sồng sộc như con tàu TGV tiễn biệt nọ. Khổ một điều, lắm thứ tôi đành phải bỏ lại rơi rớt phía sau lúc đang chạy, nghĩ bụng lúc nào đó sẽ quay lại để nhặt. Nhưng giờ tôi thấy điều đó là bất khả.

Tôi đang đọc bộ Mật mã Tây Tạng. Không thích cái kiểu tự tôn tới mức xem dân tộc mình là nguồn cội của nhân lọai nhưng phải phủ phục trước kiến thức, vốn sống, sức tưởng tượng và ý chí viết kiên cuờng của tác giả. Và ganh tị với ... một cái lưng vững chãi, ngồi vững chãi.

CẬU TÔI

Ông Trần Văn L. sinh năm 1936, tuổi Tý, ở Long Điền, Long Đất, Bà Rịa. Thuở nhỏ, ông học trường Pétrus Ký và đã từng tham gia vào cuộc biểu tình  khi  Trò Ơn hy sinh. Tên ông nằm trong danh sách bị mật thám theo dõi nên có một giai đọan, gia đình phải gửi ông sang Pháp chờ đến khi tình hình trong nuớc yên ắng trở lại.


Lớn lên, ông yêu rồi lập gia đình với  một người phụ nữ mang lại cho ông tám đứa con, nhưng sau đó có một đứa qua đời trong một trận hỏa họan. Trước ngày 30-4-1975, ông làm ở Cục Thuế, thu nhập khá dư dả. Vợ ông, ngòai sinh con, đầu tư rất nhiều thời gian bên chiếu bạc nên ông  chán. Ông có tình nhân. Những ngày náo động cận 30-4-1975, ông cùng bảy  con nhỏ và cô tình nhân cùng hai đứa con riêng của cô này bay khỏi Sài Gòn. Người đời đồn đãi nhau rằng trong lúc tình thế nước sôi lửa bỏng, vợ ông vẫn bình chân bên chiếu bạc Còn vợ ông thì khóc lóc thảm thiết , rằng bà đã bị người khác "cài bẫy" để phải một mình ở lại VN. Sao thì sao, ông đã bay ra nước ngòai cùng bảy đứa con. Duy có điều, ông không biết, vợ ông ở lại VN ngày ấy cùng một cái thai 2 tháng tuổi. Khỏang bảy tháng sau, đứa bé gái ra đời, bên cạnh mẹ nó chỉ có một người thân là mẹ tôi. Mẹ tôi đặt tên cho đứa em họ của tôi tên "Mỹ Liên"  với mong muốn "sau này sẽ liên lạc lại được với ngừoi bên Mỹ". Khi ấy, tôi còn nhỏ lắm, nhưng tôi vẫn nhớ, sau Giải Phóng có hai năm dài, người trong nước hòan tòan biệt giao với thế giới bên ngòai. Mãi đến năm 1977, người đi kẻ ở mới bắt đầu có thể  liên lạc với nhau bằng những lá thư tay.

Năm 1998, ông L khi ấy 62 tuổi, lần đầu trở lại quê hương. Nguời vợ thứ hai của ông, chính là "cô tình nhân" năm nào, đã qua đời vì bệnh ung thư. Xa quê hương 23 năm,  nay trở lại, tóc ông đã xám bạc hết cả. Sau một thời gian  của những run rẩy, nao nao ngày đầu trở lại, ông L  nhớ lại thời trai trẻ của mình ở VN với bao nhiệt tình, đam mê vừa sống dậy. Ông kết một người phụ nữ mới, và tự mình điều khiển xe hai bánh chở người sau này sẽ trở thành vợ thứ ba của ông lả lướt trên phố phuờng. Nước Mỹ rất sung túc, phong phú, nhưng ở VN, ông L. có những kỹ niệm của nửa quảng đời đầu không thể nào tìm thấy ở đâu. Nhìn ông lao ra đuờng trên chiếc xe gắn máy, cô cháu gái là tôi bậm môi phóng theo cũng khó bắt kịp. Ông lái xe một cách vui sướng. Ông cũng thuờng ngồi hàng giờ ở nhà hàng café Rex Hòang Cung ngay góc đường Lê Lợi - Nguyễn Huệ , thảnh thơi nhìn người qua kẻ lại . Nhìn người đàn ông lão niên dáng dấp quý phái, khó ai tin có lúc, ông đã chấp nhận  đủ mọi nghề để một mình nuôi cả bầy con nơi xứ lạ, kể cả đóng chuồng bò .

Cuộc hôn nhân với người vợ thứ ba có nhiều vị  chát chẳng khác những lần đã qua. Nhưng dẫu sao, từ 1998, hầu như năm nào ông L cũng trở lại VN để hưởng thụ tuổi già. Ông làm giấy bảo lãnh sang Mỹ cho đứa con thứ tám. Khỏang thời gian ông lưu trú ở VN mỗi lúc mỗi tăng. Cuối cùng thì thành lệ, mỗi năm cứ vào khỏang tháng 6, có khi sớm có khi trễ hơn, ông lại về VN. Trễ  nhất là vào khỏang tháng 9. Ở VN, ông đi tập dưỡng sinh ở Viện Y học dân tộc, đi bộ trong công viên Tao Đàn, có lúc lại còn đi tập Thái cực Khí công, nếu không thì đi dạo Nhà sách ở Trung tâm Sài Gòn. Có lần ông gãy tay vì trượt té khi đánh tennis. Kể từ ngày đó, ông không tự mình điều khiển giao thông được nữa mà đi đâu cũng phải có "tài xế'. Vậy mà vài năm sau, mỗi sáng, ông đánh banh trở lại trong thời gian 15 phút, làm cháu gái ông phải ngưỡng mộ lẫn thấp thỏm . Thôi kệ, quan trọng nhất là ông vui. Ông tận hưởng "những tháng vàng VN" cho đến khỏang sau Tết Tây rồi quay lại Mỹ. Ông hay nói, năm nào ông cũng mong tới lúc về chơi ở VN  vì chỉ có ở VN, ông mới " hết nhức đầu vì những điều vụn vặt trong cuộc sống gia đình ở Mỹ".

Bốn tháng sau lần về chơi VN gần nhất, một buổi chiều mấy đứa cháu ngọai  gọi điện cho bố mẹ chúng thắc mắc sao  tan học lâu rồi mà  vẫn chưa đuợc ông ngọai tới đón. Mẹ của hai trong số những đứa ấy tức tốc từ chỗ làm lái xe 1,5 tiếng đồng hồ để  trở về nhà. Về đến nơi, cô thấy ông L có vẻ như đang  ngủ quên dưới đất, trên bàn , ly cà phê nguội ngắt nguội ngơ. Khi xe cứu thương tới nhà, nhân viên y tế xác định, ông L đã lăn ra đất vì tai biến mười tiếng đồng hồ trước khi đuợc cứu chữa.

Ở tuổi 75, ông L đã đuợc miễn trừ  điều khiển giao thông từ lâu trong những lúc sống tại VN. Bây giờ, ông nằm trong bệnh viện Cali với tình trạng bán thân bất tọai. Có hôm, nhân viên bệnh viện phát hiện ông lê ra mép giường và quăng mình xuống đất. Giọng thều thào, ông L, cậu tôi, nói , ông muốn "về nhà".

Cậu tôi (bìa phải) về VN lo đám cưới cho đứa con gái út